Handel elektroniczny, znany powszechnie jako e-commerce, przeszedł przez ostatnie
dekady gwałtowną ewolucję. Jeszcze nie tak dawno szczytem nowoczesności były zakupy
telefoniczne wspierane papierowymi katalogami wysyłkowymi. Później nastała era pierwszych
sklepów internetowych dostępnych na komputerach stacjonarnych, a następnie rewolucja
mobilna, która przeniosła zakupy do naszych kieszeni. Dzisiaj jednak jesteśmy świadkami
kolejnego, fundamentalnego zwrotu. Na naszych oczach ogromną popularność zyskują modele social commerce oraz recommerce. To nie tylko nowe modele sprzedaży, ale całkowita zmiana paradygmatu konsumpcji, która wymusza na logistyce przedefiniowanie dotychczasowych schematów działania we wszystkich obszarach i promuje dawanie „drugiego życia” używanym produktom wedle idei gospodarki obiegu zamkniętego.
Nowe oblicze handlu detalicznego - transmisje live i drugie życie produktów
Aby zrozumieć lepiej całe zagadnienie, należy przyjrzeć się tym zjawiskom w praktyce. Social
commerce to model, w którym media społecznościowe stają się witryną sklepową (Accenture,
2024). Przykładem jest sytuacja, w której marka lub twórca internetowy prowadzi transmisję
na żywo w mediach społecznościowych (np. TikTok, Instagram, Facebook) prezentując nową
kolekcję i umożliwiając jej zakup jednym kliknięciem bez opuszczania aplikacji. Z kolei recommerce to handel produktami z „drugiej ręki”. Przykładem jest sukces platform takich jak Vinted, Allegro czy OLX gdzie tysiące użytkowników codziennie wystawiają używane produkty (np. ubrania), nadając im drugie życie.
Niezwykle ciekawym połączeniem tych dwóch trendów są coraz popularniejsze transmisje
live, podczas których osoby prywatne wyprzedają zawartość własnych szaf. Taka forma
sprzedaży łączy interaktywność social commerce z ideą drugiego obiegu (recommerce),
budując zaufanie do towarów używanych i promując gospodarkę obiegu zamkniętego (Ellen
MacArthur Foundation, 2023).
Social commerce – kupowanie pod wpływem algorytmów i emocji
Wpływ social commerce na logistykę objawia się przede wszystkim w ekstremalnej skokowości popytu. Podczas wspomnianych transmisji na żywo, gdy twórca rzuca hasło „kup teraz” (bardzo często w połączeniu z ceną promocyjną przysługującą osobą, które wejdą przez link polecający danego twórcy), systemy logistyczne muszą zmierzyć się z lawiną zamówień spływającą w ciągu zaledwie kilkunastu minut (PITD, 2025). Ten efekt zakupu impulsywnego sprawia, że systemy WMS muszą przetwarzać dane w czasie rzeczywistym, by uniknąć błędów w stanach magazynowych. Wymusza to na operatorach rozwój sieci „micro-fulfillment centers”, czyli małych magazynów miejskich, które pozwalają na błyskawiczną dostawę towaru, zanim emocje zakupowe klienta opadną.
Recommerce – GOZ, chaos logistyki zwrotnej i oceny jakości produktów
Recommerce stawia przed logistyką wyzwania o zupełnie innym charakterze – tutaj towar płynie „pod prąd”. W tym modelu magazyn przestaje być tylko halą składową, a staje się centrum diagnostycznym. Każdy przychodzący produkt (np. kurtka z Vinted czy telefon z odzysku) musi zostać poddany profesjonalnej ocenie jakości, czyszczeniu i renowacji (McKinsey & Company, 2024). Jest to proces trudny do pełnej automatyzacji, ponieważ każda sztuka towaru jest unikalna. Dodatkowo, rozwój platform C2C sprawił, że kluczowym węzłem logistycznym stały się automaty paczkowe i punkty PUDO, które muszą sprawnie sortować miliony rozproszonych przesyłek o niestandardowych gabarytach (Gemius, 2025).
Podsumowanie
Social commerce i recommerce to nie tylko przemijające trendy, ale fundamenty nowej rzeczywistości rynkowej. Logistyka, chcąc nadążyć za tymi zmianami, musi ewoluować w stronę modelu Logistyki 5.0, opartego na zaawansowanej analityce danych i automatyzacji procesów zwrotnych. W świecie, gdzie trend w mediach społecznościowych może w kwadrans wyczyścić stany magazynowe, a drugie życie produktu staje się wymogiem etycznym, to właśnie sprawność i elastyczność łańcucha dostaw decydują o sukcesie współczesnego przedsiębiorstwa.
---------------------------------------------------------------------------------------------
Bibliografia
1. „Shopping on Social Media Platforms Expected to Reach $1.2 Trillion Globally by 2025,
New Accenture Study Finds” – raport Accenture - https://newsroom.accenture.com/news/2022/shopping-on-social-media-platforms- expected-to-reach-1-2-trillion-globally-by-2025-new-accenture-study-finds - dostęp z dnia 29.03.2026
2. „Logistyka E-commerce – Gdzie jesteśmy a gdzie chcemy być?” – raport PTID - https://pitd.org.pl/reports/pl/pl_0007_Logistyka-eCommerce.-Gdzie-jestesmy-a-gdzie-chcemy-byc-2.pdf - dostęp z dnia 29.03.2026
3. „Ostatnia mila dla e-commerce” – raport PTID - https://pitd.org.pl/reports/pl/pl_0027_Ostatnia-mila-dla-e-commerce.pdf - dostęp z dnia 29.03.2026
4. „The State of Fashion 2024: Finding pockets growth as uncertainty reigns” – raport McKinsey & Company - https://www.mckinsey.com/industries/retail/our-insights/state-of-fashion-2024 - dostęp z dnia 29.03.2026
5. „E-commerce w Polsce 2025” – raport Gemius - https://gemius.com/pl/news/raport-e-commerce-w-polsce-2025-jest-juz-dostepny/ - dostęp z dnia 29.03.2026
6. „Completing the picture: How the circular economy tackles climate change” – artykuł Ellen Macarthur Foundation - https://www.ellenmacarthurfoundation.org/completing-the-picture - dostęp z dnia 29.03.2026
---------------------------------------------------------------------------------------------
O Autorze:
Jakub Wiktorowicz
Jestem studentem 4. roku logistyki na Politechnice Łódzkiej, fascynującym się optymalizacją procesów i skutecznym planowaniem. Umiejętności analityczne i strategiczne rozwijam również po godzinach – na boisku piłkarskim oraz podczas grania w gry komputerowe. Otwarty umysł pielęgnuję dzięki czytaniu książek o zróżnicowanej tematyce, co pozwala mi na nieszablonowe podejście do problemów.
